Καθημερινή Αδέσμευτη Εφημερίδα

Επιχειρηματοποίηση της καινοτομίας και εξ αποστάσεως εκπαίδευση: έννοιες αλληλοεξαρτώμενες και αλληλοενισχυόμενες

Γράφει η Γιούλη Παπαποστόλου
Διευθύντρια Ανθρώπινου
Δυναμικού & Εκπαίδευσης
Μηχανολόγος Μηχανικός Ε.Μ.Π., Μ.Sc., L.S.E.

 

Η Ελλάδα είναι μια μέτρια καινοτόμος χώρα. Η συνεισφορά των Βιομηχανιών Εντάσεως Διανοητικής Ιδιοκτησίας στο ΑΕΠ εκτιμάται σε 40% και στην απασχόληση σε 26.2 %. Η Διανοητική Ιδιοκτησία συνιστά επιχειρηματικό και  οικονομικό κεφάλαιο και η διάχυση αυτής επιτυγχάνεται με εκπαιδευτικές διαδικασίες, συστατικό των οποίων αποτελούν καινοτόμες τεχνικές. Ως στόχος της εκπαίδευσης στην καινοτομία σηματοδοτείται κυρίως η εμπορική αξιοποίηση των τίτλων Διανοητικής Ιδιοκτησίας, με κίνητρα κατοχύρωσης για χρήση μονοπωλιακού δικαιώματος στην αγορά. Η εκπαίδευση στην καινοτομία, η βελτίωση των δεξιοτήτων των χρηστών του οικοσυστήματος απευθυνόμενη σε πληθυσμό με μέτριο δείκτη εφευρετικότητας και καινοτομίας αποτελεί πρόκληση.
Η Διανοητική Ιδιοκτησία διδάσκεται.  Διδάσκεται μέσω ταχύτατα αναπτυσσόμενων δομών, ακαδημιών, συνεργασιών με ομόλογους φορείς και σύναψης προγραμματικών συμφωνιών, συνεδρίων, σεμιναρίων, συμποσίων, πλατφορμών ψηφιακής μάθησης. Πρόκειται για δομές μέσω των οποίων καλλιεργείται και ευδοκιμεί η πατεντική παιδεία.  Η έννοια της φυσικής απόστασης έχει πάψει να αποτελεί εμπόδιο και να προσδιορίζει τη διαδικασία.  Η διαδικτυακή διδασκαλία σε αρχές Διανοητικής Ιδιοκτησίας (σύγχρονη και ασύγχρονη) δεσπόζει, όχι μόνο ως μεταφραστικό δάνειο της εποχής και της συγκυρίας, αλλά διότι εξασφαλίζει την υιοθεσία και ευχρηστία ευέλικτων µέσων και εργαλείων, την πολυμορφικότητα και πολυπολιτισμικότητά της για τους εκπαιδευτές και εκπαιδευόμενους, καταδεικνύοντας τις ομοιότητες και διαφορές των συστημάτων κατοχύρωσης Δικαιωμάτων Διανοητικής Ιδιοκτησίας παγκοσμίως.  Διατηρεί όλα τα στοιχεία εκείνα που καθιστούν ελκυστικό το όφελος της εξ αποστάσεως διδασκαλίας, ενισχύει τη συμμετοχή των εκπαιδευομένων για εκείνους που κρίνουν τις δια ζώσης παρεμβάσεις τους απειλητικές,  παρέχει τη δυνατότητα επαναθεώρησης της σκέψης και επαναφοράς με δομημένες τοποθετήσεις, επανεξετάζει τα εκπαιδευτικά ηχητικά και οπτικά στιγμιότυπα.
 Αναμφίβολα, η ασύγχρονη εξ αποστάσεως μάθηση στη Διανοητική Ιδιοκτησία απαιτεί από τους εκπαιδευόμενους έναν σημαντικό βαθμό ωριμότητας και δέσμευσης. Οι εκπαιδευόμενοι ενισχύουν την ικανότητά τους να μεταβαίνουν και να προσαρμόζονται γρήγορα σε εναλλασσόμενες συνθήκες, απαραίτητο συστατικό αρχής, αλλά και ανάπτυξης της έκφρασης της καινοτομίας. Σημαντικό το κεφάλαιο της τεχνολογίας που επιτυγχάνει τη σύνδεση, καθώς η εξ αποστάσεως εκπαίδευση απαιτεί το συγχρονισμό πολλών τεχνολογικών πόρων και δεξιοτήτων.  Οι πιο διστακτικοί αποφαίνονται σε ενθουσιώδεις technophiles. Το αποτέλεσμα αυτό ορίζει την αλληλοενισχυόμενη σχέση  μεταξύ καινοτομίας και εκπαίδευσης.  
Όσο η διαδικτυακή μάθηση επιβάλλει εκρηκτικά την εμφάνισή της, ανακύπτουν ερωτήματα τόσο για την ποιοτική διάσταση της μαθησιακής διαδικασίας της καινοτομίας.   Είναι ιδιαίτερη στιγμή για τους αποδέκτες της γνώσης όταν καλούνται να έρθουν και να μάθουν μαζί, να κάνουν πράξη, να ανταλλάσσουν ιδέες και να εξελίσσουν εις βάθος συζητήσεις σε ζητήματα εφευρετικότητας. Η απώλεια των απαραίτητων ‘σιωπηρών’ πληροφοριών που ανταλλάσσονται με τη φυσική παρουσία και η στέρηση της γλώσσας του σώματος καθιστούν αποπροσωποποιημένη την επαφή και αμφισβητούμενη την εχεμύθεια, πυλώνα στην αποκάλυψη της ιδέας.  Ερωτήματα που η μελλοντική εμπειρία και πράξη απομένει να απαντήσει.  Εκείνο όμως που δε χωρά αμφισβήτηση είναι ότι η προσβάσιμη και ποιοτική εκπαίδευση στην καινοτομία μέσω σύγχρονου, αποκεντρωμένου, ευέλικτου συστήματος διδασκαλίας, σηματοδοτεί αξία σε επενδυτές, ανταγωνιστές και συνεργάτες, εμπορευματοποιεί τις εφευρέσεις, ενθαρρύνει τις επενδύσεις μέσω προστασίας άυλων κεφαλαίων, μειώνει τον κίνδυνο ευκαιριακής συμπεριφοράς, χαράσσοντας  αναπτυξιακό αποτύπωμα στη διαμόρφωση πολιτικής Διανοητικής Ιδιοκτησίας, επενδύοντας στη βιώσιμη ανάπτυξη και περιφρουρώντας το μεγάλο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα της ανθρώπινης επινόησης.