Τιμούμε τα θύματα του Ολοκαυτώματος

Στις 27 Ιανουαρίου 1945, με την απελευθέρωση του Άουσβιτς–Μπιρκενάου από τον Κόκκινο Στρατό, ο κόσμος ήρθε αντιμέτωπος με την αλήθεια ενός εγκλήματος που σημάδεψε ανεξίτηλα την ανθρώπινη Ιστορία: ενός εγκλήματος που αποκάλυψε μέχρι πού μπορεί να φτάσει η οργανωμένη μισαλλοδοξία όταν συναντά την κρατική ισχύ, την τεχνοκρατική ψυχρότητα και την ιδεολογική τύφλωση του ναζισμού, ενός καθεστώτος που συνδύασε την εδαφική επέκταση για «ζωτικό χώρο» με μια φυλετική ιδεολογία που νομιμοποίησε γενοκτονίες, εθνοκαθάρσεις και την υποταγή ολόκληρων λαών ως «υπανθρώπων». Το Ολοκαύτωμα δεν υπήρξε ιστορική παρέκκλιση, αλλά άμεση συνέπεια αυτής της πολιτικής — της πιο βίαιης μορφής ιμπεριαλισμού και σοβινισμού του 20ού αιώνα — που μετέτρεψε τη γενοκτονία σε τεχνοκρατικό πρόγραμμα εξόντωσης: έξι εκατομμύρια άνθρωποι δολοφονήθηκαν στα ναζιστικά στρατόπεδα θανάτου, μεταξύ αυτών 60.000 Έλληνες Εβραίοι.

Η Διεθνής Ημέρα Μνήμης των Θυμάτων του Ολοκαυτώματος και η Εθνική Ημέρα Μνήμης των Ελλήνων Εβραίων Μαρτύρων και Ηρώων του Ολοκαυτώματος δεν είναι απλή επέτειος. Είναι υπενθύμιση ότι ο φασισμός δεν εμφανίζεται ξαφνικά, αλλά καλλιεργείται μέσα από την ανοχή στο μίσος, τον ρατσισμό και την υποτίμηση του «Άλλου». Και δείχνει ότι η λήθη λειτουργεί ως συνενοχή.
Ογδόντα ένα χρόνια μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, η Ευρώπη και ο κόσμος βλέπουν ξανά την άνοδο ακροδεξιών και νεοναζιστικών ρευμάτων. Εξωραϊστές του ναζισμού ζητούν «αναθεώρηση» της ιστορίας, εμφανίζονται ως «αντισυστημικοί» και κρύβουν τον φανατισμό τους πίσω από δημοκρατική ρητορική. Την ίδια ώρα, φόβος και φτώχεια εργαλειοποιούνται, χτίζοντας νέα τείχη μισαλλοδοξίας.
Παράλληλα, η Ευρώπη επιστρέφει σε κλίμα καχυποψίας, επανεξοπλισμών και πολεμικής ρητορικής. Η κατάσταση αυτή υπονομεύει κεκτημένα που κατακτήθηκαν με τεράστιο κόστος μετά το 1945. Λαοί που γνώρισαν τη φρίκη του πολέμου βλέπουν τον κίνδυνο να επανεμφανίζεται. Το ιστορικό ζητούμενο σήμερα είναι η υπεράσπιση της ειρήνης — όχι ως ευχή, αλλά ως πολιτική επιλογή. Κανένας ευρωπαϊκός λαός δεν έχει να κερδίσει από επιστροφή σε ανταγωνισμούς και στρατιωτικές λογικές. Η ειρηνική συμβίωση αποτελεί τη μόνη εγγύηση ότι το Ολοκαύτωμα δεν θα επαναληφθεί.
Ο αντιφασισμός δεν είναι επέτειος, αλλά καθημερινή υπεράσπιση της Δημοκρατίας.
Ο αντισημιτισμός δεν είναι «άποψη», αλλά προσβολή στη συλλογική μνήμη.
Η μισαλλοδοξία δεν είναι «διαφορετικότητα», αλλά απειλή. Τιμούμε τα θύματα του Ολοκαυτώματος — ανάμεσά τους και τους 60.000 Έλληνες Εβραίους που δεν επέστρεψαν ποτέ — και δεσμευόμαστε ότι ο φασισμός δεν θα ξαναβρεί χώρο να σηκώσει κεφάλι.

Βασιλική Λάζου