«Νόμος και τάξη» στις παραλίες

• Τι προβλέπει το νομοσχέδιο για την προστασία και αξιοποίηση του αιγιαλού και της παραλίας και ποιές οι υποχρεώσεις των Δήμων

Σχέδιο πέντε αξόνων για την αξιοποίηση και προστασία του αιγιαλού και της παραλίας περιλαμβάνει το νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών με το οποίο καθιερώνεται παράλληλα η έννοια της «απάτητης παραλίας».

Οι παραχωρήσεις αιγιαλού και παραλίας θα γίνονται ηλεκτρονικά από την Κτηματική Υπηρεσία του Δημοσίου με το υπουργείο να επιστρατεύει drones για την επίβλεψη της νομιμότητας στον αιγιαλό και να βάζει στο παιχνίδι ελέγχου και τους πολίτες οι οποίοι θα μπορούν να καταγγείλουν παρανομίες από το κινητό τους μέσω ειδικής εφαρμογής.

Όπως δήλωσε ο Κωστής Χατζηδάκης, ο αιγιαλός θα καταγράφει ηλεκτρονικά, τα τετραγωνικά παραχωρούμενης έκτασης ενώ καθιερώνεται η έννοια της «απάτητης παραλίας» για περιοχές Natura/ Επίσης καθιερώνεται νέα τιμή εκκίνησης με βάση τις αντικειμενικής αξίας με συντελεστή βαρύτητας ανά περιοχή , τυποποιημένα τεύχη διακήρυξης και συμβάσεις παραχώρησης έως 3 ετών και υποχρεωτική ολοκλήρωση της παραχώρησης έως 31 Μαρτίου κάθε έτους ενώ για φέτος ειδικά , έως τις 15 Μαϊου.

Στο νομοσχέδιο προβλέπονται τα εξής :

– Απάτητη παραλία: Σε περιοχές natura, όπου σήμερα επιτρέπεται τοποθέτηση ομπρελοκαθισμάτων μέχρι 30%, το υπουργείο Περιβάλλοντος θα προσδιορίσει εντός του α’ εξαμήνου του 2024 κάποιες παραλίες όπου θα απαγορευτούν και τα ομπρελοκαθίσματα και οποιαδήποτε άλλη εμπορική δραστηριότητα. Πίσω από τις «απάτητες παραλίες», ο λεγόμενος παλαιός αιγιαλός, θα είναι κοινόχρηστος δηλαδή δεν θα επιτρέπεται κάποια δραστηριότητα ούτε μπροστά, ούτε πίσω. Το υπόλοιπο τμήμα του παλαιού αιγιαλού περιέρχεται στην, προς αξιοποίηση, ιδιωτική περιουσία του δημοσίου.

– Ηλεκτρονικοί διαγωνισμοί: Οι διαγωνισμοί για την παραχώρηση χρήσης των παραλιών θα γίνονται αποκλειστικά από την Κτηματική Υπηρεσία του δημοσίου και όχι από τους δήμους.

– Υποχρεώσεις παραχωρησιούχων: Οι παραχωρησιούχοι θα είναι υπεύθυνοι για τακτικό καθαρισμό της παραλίας, δημιουργία κινητών εγκαταστάσεων, όπως ντους, αποδυτήρια κλπ για τους λουόμενους, εγκατάσταση seatracs για άτομα με αναπηρία, ανάρτηση πινακίδας με πληροφορίες για την παραχώρηση. Για τους ναυαγοσώστες εάν οι δήμοι δεν προλάβουν να κάνουν τις αναγκαίες προσλήψεις η υποχρέωση μεταφέρεται στους παρεμβασιούχους με ανάλογη προσαρμογή του τιμήματος.

– Έλεγχοι: Μέσω μια εφαρμογής οι πολίτες θα μπορούν να καταγγέλλουν από το κινητό τους παραβάσεις στις παραλίες. Οι έλεγχοι θα διενεργούνται από μεικτά κλιμάκια με επικεφαλής εισαγγελέα ή τον υπάλληλο του ΥΠΕΘΟ.

– Ποινές: Σε περίπτωση κατάληψης αιγιαλού και παραλίας χωρίς να υπάρχει σύμβαση παραχώρησης ή καθ υπέρβαση της σύμβασης, εκδίδεται πράξη απομάκρυνσης εντός 48 ωρών των στοιχείων που έχουν τοποθετηθεί. Εφαρμόζεται άμεση καταγγελία της σύμβασης για σοβαρές παραβάσεις του νόμου. Αν δεν υπάρχει σύμβαση παραχώρησης, θα εκδίδεται διαταγή σφράγισης και διακοπής λειτουργίας της επιχείρησης εντός 24 ωρών.

Η ποινή σε περίπτωση παραβάσεων σε νόμιμη παραχώρηση, θα φτάνει στο τετραπλάσιο του τιμήματος της σύμβασης και σε περίπτωση αυθαίρετης κατάληψης θα επιβάλλεται πρόστιμο τετραπλάσιο του ανταλλάγματος που θα κατέβαλε η επιχείρηση εάν είχε σύμβαση παραχώρησης με βάση το ελάχιστο τίμημα που προβλέπεται.

Από 1η Ιανουαρίου 2024 λειτουργεί νέα πλατφόρμα για τα πρόστιμα που θα υποβάλλουν οι κτηματικές υπηρεσίες. Τα πρόστιμα θα πηγαίνουν στην πλατφόρμα και εντός της ίδια ημέρας θα βεβαιώνονται από τις εφορίες.

Στόχοι του νομοσχεδίου είναι:

• Η θέσπιση νομοθετικού πλαισίου που θα συνδυάζει την προστασία των αιγιαλών με την ανάπτυξη.

• Η ταχεία και διαφανής διαδικασία παραχώρησης των αιγιαλών μέσω ηλεκτρονικών δημοπρασιών

• Η αξιοποίηση της τεχνολογίας για την πιο αποτελεσματική τήρηση της νομιμότητας σε συνδυασμό με αυστηροποίηση των κυρώσεων

• Η αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας με διατήρηση των συγκριτικών πλεονεκτημάτων που σχετίζονται με το περιβάλλον

Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κωστής Χατζηδάκης, δήλωσε: «Βάζουμε τάξη στη δημόσια περιουσία που βρίσκεται σε παραθαλάσσιες περιοχές. Με τους ηλεκτρονικούς διαγωνισμούς, με τις νέες και σαφείς υποχρεώσεις των παραχωρησιούχων στις παραλίες, με τα αυστηρά πρόστιμα που θα επιβάλλονται αμέσως και θα οδηγούν και σε σφράγιση, με τις απάτητες παραλίες δημιουργούμε ένα σύγχρονο ευρωπαϊκό πλαίσιο. Ένα πλαίσιο που συνδυάζει την προστασία του περιβάλλοντος με τη λελογισμένη ανάπτυξη και την αναβάθμιση του τουριστικού προϊόντος της χώρας. Υπογραμμίζουμε από τώρα: θα κινηθούμε γρήγορα και με αποφασιστικότητα αξιοποιώντας τις νέες τεχνολογίες για τους ελέγχους. Πέρυσι το καλοκαίρι αρκετοί ήταν αυτοί που δεν μας πίστεψαν σε σχέση με τη βούλησή μας για αυστηρούς και συνεχείς ελέγχους. Τους διαψεύσαμε.

Φέτος θα είμαστε ακόμα πιο αποφασιστικοί, ακόμα πιο αποτελεσματικοί».

Υποχρεώσεις των παραχωρησιούχων

Θεσπίζονται συγκεκριμένες υποχρεώσεις για τους παραχωρησιούχους οι οποίοι θα πρέπει:

α) Να διασφαλίζουν την ελεύθερη, απρόσκοπτη και ασφαλή διέλευση του κοινού στον αιγιαλό και την παραλία, μεριμνώντας ιδιαίτερα για την πρόσβαση ΑμεΑ και ατόμων με κινητικά προβλήματα, με εγκατάσταση sea tracks.

β) Να περιορίζουν την ανάπτυξη των ομπρελών, ξαπλωστρών και θαλάσσιων μέσων αναψυχής σε ποσοστό του εμβαδού της παραχωρούμενης έκτασης που δεν υπερβαίνει το 60% ή 30% αν πρόκειται για προστατευόμενο αιγιαλό, και να διατηρούν ελεύθερη ζώνη από την ακτογραμμή πλάτους τουλάχιστον τεσσάρων μέτρων,

γ) Να διατηρούν καθημερινά καθαρό τον αιγιαλό ή παραλία, καθώς και τμήμα ίσης έκτασης του αιγιαλού και παραλίας που δεν έχει παραχωρηθεί και είναι όμορο του παραχωρηθέντος τμήματος,

δ) Να αναρτούν σε εμφανές σημείο στον αιγιαλό ή την παραλία πινακίδα με τις συντεταγμένες της παραχώρησης, τον αριθμό απόφασης παραχώρησης, τα δικαιώματα του κοινού, καθώς και QR code μοναδικού για κάθε παραχώρηση

ε) Να τοποθετούν κινητά στοιχεία (π.χ. ντους, αποδυτήρια), για την εξυπηρέτηση του κοινού.

στ) Να φροντίζουν για την διατήρηση της ισορροπίας του οικοσυστήματος του παραχωρούμενου χώρου, όπως με την διατήρηση της μορφολογίας της ακτής και της ακτογραμμής,

ζ) Να διαθέτουν ναυαγοσώστη αν ο χώρος της παραχώρησης δεν καλύπτεται από τον οικείο δήμο

η) Να αφαιρούν τον εξοπλισμό (ομπρέλες κλπ.) στη λήξη της περιόδου χρήσης όπως και στη λήξη της παραχώρησης και να παραδίδουν τον χώρο στην αρχική κατάσταση.

Σημειώνεται ότι αυτές είναι οι ελάχιστες υποχρεώσεις που τίθενται από το νόμο. Στη διακήρυξη μπορεί να προβλέπονται επιπλέον υποχρεώσεις του παραχωρησιούχου για την προστασία, διατήρηση και ανάπτυξη του παραχωρούμενου αιγιαλού και παραλίας και την ενίσχυση της κοινοχρησίας.

Θεσπίζονται υποχρεώσεις για τους Δήμους που είναι:

- Ο καθημερινός καθαρισμός των κοινόχρηστων χώρων.

- Η ανάρτηση πινακίδας με το σχέδιο αιγιαλού και παραλίας, στο οποίο επισημαίνονται όλες οι παραχωρήσεις επ’ αυτού.

- Η ανάρτηση κάθε παραχώρησης με στοιχεία και φωτογραφίες στην ιστοσελίδα τους.

- Η τοποθέτηση παρατηρητηρίων και η πρόσληψη ναυαγοσωστών.

- Η ενημέρωση της ΕΛΑΣ και των Κτηματικών Υπηρεσιών για παραβάσεις που διαπιστώνουν.

- Η άσκηση ελέγχων.

Σημειώνεται ότι το Δημόσιο θα αποδίδει στους Δήμους το 60% του ανταλλάγματος από τις παραχωρήσεις.