Η 25η Μαρτίου - Μηνύματα

Του Χρήστου Δελημπούρα
τ. Σχολικού Συμβούλου
Προϊσταμένου Π. Ε.

«Μια μέρα σαν και σήμερα, μέρα ευλογημένη
διπλής γιορτής το μήνυμα σ’ όλη τη γη σκορπιέται.
Της αμαρτίας τα δεσμά σπάνε στην Οικουμένη
κι Ελευθερία ή Θάνατος στο Έθνος μας γροικιέται»

Σήμερα γιορτάζουν ο Ελληνισμός και ο Χριστιανισμός. «Χαίρε κεχαριτωμένη. Ο Κύριος μετά σου!» Με αυτά τα λόγια ο Αρχάγγελος Γαβριήλ αναγγέλλει τη θαυμαστή είδηση της ενσάρκωσης του Σωτήρα, που θα φέρει στη συνέχεια τη λύτρωση στο ανθρώπινο γένος. Παράλληλα, στην ιστορική διαδρομή των Ελλήνων ένας μεγάλος σταθμός είναι ο Αγώνας του 1821 για την Εθνική Ανεξαρτησία! Είναι η κήρυξη της Επανάστασης του 1821. «Ελευθερία ή Θάνατος». Σήμερα γιορτάζουμε διπλή γιορτή! Τον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου και τον Ευαγγελισμό της Ελλάδας.

Στη γη της Ιουδαίας, τη χώρα των θεόπνευστων προφητών ο Αρχάγγελος Γαβριήλ, σαν  σήμερα προσφέρει τον κρίνο στη σεμνή Παρθένο Μαρία και ευαγγελίζεται τη Γέννηση του Σωτήρα της ανθρωπότητας. Εδώ στην Ελλάδα, στη γη της σοφίας, των ηρώων και των ημίθεων, στην αγιοφρούρητη Μονή της Αγίας Λαύρας ένας εμπνευσμένος Ιεράρχης ο Παλαιών Πατρών Γερμανός, υψώνει το Λάβαρο της Λευτεριάς και ευαγγελίζεται τη λύτρωση του Ελληνισμού από τη μισητή τυραννία. Και αυτός ο μεγάλος σταθμός για τον Ελληνισμό είναι η Επανάσταση του 1821.

Ο λαός μας, έπειτα από δράση και σταδιοδρομία πολλών αιώνων, έπειτα από συνεχή πορεία προς την ηθική και πνευματική πρόοδο, έπειτα από την εξάπλωση σ’ όλο τον κόσμο των φώτων του Ελληνισμού, γονάτισε κάτω από το συντριπτικό βάρος των ορδών της βίας και υποτάχτηκε. Ο λαμπρός φάρος του ελληνικού πνεύματος έπαυσε πια να σκορπίζει το εκτυφλωτικό φως του στα πέρατα της Οικουμένης.

Ο γίγας, που επί τόσους αιώνες όρθωνε το ανάστημά του και έφραζε το δρόμο των βαρβάρων, των εχθρών του πολιτισμού, έπεσε. Ο γαλανός της Ελλάδας ουρανός σκεπάστηκε με τα μαύρα σύννεφα της σκλαβιάς και η ελευθερία, κυνηγημένη και χωρίς πατρίδα, έφυγε μακριά από τη χώρα μας.

Αλλά ο ηρωικός λαός μας δεν έχασε το θάρρος του, ούτε και την πίστη του. Η αδούλωτη ψυχή του παρέμεινε ευλαβικά προσηλωμένη στην πίστη του Χριστού μας και στην ιδέα της πατρίδας. Η σκέψη του πετούσε στην τρισένδοξη ιστορία του κι από τα θαυμαστά κατορθώματα των προγόνων του αντλούσε θάρρος και δύναμη.

Σκοτάδι ζοφερό σκέπαζε το βασανισμένο τόπο μας. Βάρβαροι, απολίτιστοι και άξεστοι ήταν οι κατακτητές της πατρίδας μας. Οι ομορφιές της καταστρέφονται και καταπατούνται. Οι εκκλησίες της γίνονται στάβλοι. Εκατοντάδες αρπάζονται τα ελληνόπουλα για να γίνουν οι φοβεροί γενίτσαροι. Φόροι αβάσταχτοι λυγίζουν τα γόνατα των ραγιάδων, ενώ τα κεφάλια πέφτουν χωρίς αφορμή. Βαρύς ο ζυγός της σκλαβιάς. Μαύρες οι μέρες των ραγιάδων και οι νύχτες ατέλειωτες, που κράτησαν σχεδόν τέσσερις ολόκληρες αιώνες.

Είναι μοναδικό το φαινόμενο της ελληνικής αντοχής. Δεν ξέχασαν τη γλώσσα τους, δεν αλλαξοπίστησαν, δε λησμόνησαν το παρελθόν τους και την ιστορία τους. Είναι αλήθεια ότι άργησε να ξημερώσει το 1821.

«Καλύτερα μιας ώρας ελεύθερη ζωή
παρά σαράντα χρόνια σκλαβιά και φυλακή».

Η βαριά ταφόπλακα άνοιξε. Τρόμαξαν οι κατακτητές και πήραν θάρρος οι ραγιάδες. Κι έγινε ο τόπος τούτος, της δόξας και της παλικαριάς, ηφαίστειο φοβερό που σκόρπισε τον όλεθρο και την καταστροφή. Έγιναν μάχες φοβερές και γράφτηκαν σελίδες αθάνατες, σελίδες δόξας, ηρωισμού και μεγαλείου. Η Αλαμάνα, το Χάνι της Γραβιάς, το Βαλτέτσι, τα Βασιλικά, η Τριπολιτσά, το Μεσολόγγι, τα Δερβενάκια, το Ζάλογγο, το Μαντάκι, η Χίος, τα Ψαρά και τόσες άλλες μαρτυρικές τοποθεσίες γίνονται ινδάλματα αγωνιστικών θριάμβων και είδωλα πατριωτικής λατρείας.
Για την αποτίναξη του βάρβαρου ζυγού χρειάστηκε ένας οκτάχρονος αγώνας άνισος και σκληρός, αδυσώπητος και τιτάνιος, αιματηρός και πολύνεκρος, γεμάτος εξάρσεις, αυτοθυσίες και ολοκαυτώματα.

Αξίζει να σημειωθεί ότι πάνω από οχτακόσιες χιλιάδες ψυχές θυσιάστηκαν στον αγώνα, για να λευτερώσουν περίπου ενάμισι εκατομμύριο λαού, που στην πλειοψηφία του ήταν άστεγος, πεντάφτωχος και χαροκαμένος.

Αν και η ιστορία μας έχει άπειρες σελίδες δόξας και ηρωισμού, αναμφίβολα το ’21 αποτελεί την κορυφαία και τη λαμπρότερη στιγμή της. Με την κήρυξη της επανάστασης οι Έλληνες της Πελοποννήσου έγραφαν: «Ομοφώνως αποφασίσαμεν όλοι ή να ελευθερωθώμεν ή να αποθάνωμεν…». Ολόκληρο το σκλαβωμένο τότε έθνος μας ανταποκρίθηκε σύσσωμο, χωρίς καμιά ξένη βοήθεια ή προστασία, άοπλο με μόνο όπλα του τη θεία φλόγα και την αδάμαστη θέλησή του να νικήσει ή να πεθάνει.

Και αξίζει να αναφερθεί ότι τη στιγμή που κηρύχτηκε η επανάσταση, το κλίμα της Ευρώπης τουλάχιστον στο χώρο των Κυβερνήσεων, ήταν καθαρά εχθρικό προς κάθε ιδέα φιλελευθερισμού, εξαιτίας του πνεύματος της Ιεράς Συμμαχίας.

Μάταια οι Έλληνες απευθύνθηκαν στις ξένες κυβερνήσεις της Ευρώπης και ζήτησαν τη βοήθειά τους. Δυστυχώς, όμως, δεν υπήρξε ανταπόκριση, και για μια ακόμη φορά φάνηκαν αγνώμονες και αχάριστες στην πνευματική τους τροφό, την Ελλάδα. Δίκαια ο εθνικός ποιητής, Διονύσιος Σολωμός, γράφει:

«Μοναχή το δρόμο επήρες, εξανάλθες μοναχή!
Δεν είναι εύκολες οι θύρες εάν η χρεία τες κουρταλεί».

Εξαίρεση, βέβαια, αποτελούν οι λίγοι φιλέλληνες, οι οποίοι υλικά, ηθικά ή προσωπικά ήρθαν και βοήθησαν τους Έλληνες. Αυτούς τους ευγνωμονούνε. Με την ευκαιρία του σημερινού εορτασμού της 25ης Μαρτίου 1821 μπορούμε να εξάγουμε μερικά χρήσιμα ιστορικά διδάγματα, τα οποία άλλωστε, αποτελούν και το σκοπό των εθνικών επετείων μας.

• Κανένα άλλο έθνος δεν πέρασε στην ιστορική του διαδρομή τόσες και τέτοιες δοκιμασίες όσες το ελληνικό και κανένα άλλο έθνος δεν έχει να επιδείξει τόση αδάμαστη θέληση να ζήσει.

• Το ’21 είναι η αποθέωση του παράτολμου ηρωισμού αντίθετα προς κάθε λογική πρόβλεψη.

• Το ολιγάνθρωπο Γένος των Ελλήνων έδειξε το Μέγα Θαύμα στην Ανθρωπότητα, όταν την 25η Μαρτίου 1821, κατέθεσε τη ζωή του, ως ενέχυρο της Ελευθερίας.

• Η Ορθόδοξη Εκκλησία μας έγινε η Ιερή Κιβωτός, όπου διαφυλάχτηκαν τα ιερά και τα όσια της φυλής μας και εξασφαλίστηκε η εθνική μας επιβίωση.

• Στους κόλπους της Εκκλησίας μας αναπτύχτηκε ό,τι καλύτερο γέννησε η Ρωμιοσύνη στα χρόνια της Τουρκοκρατίας.

• Τα μοναστήρια στάθηκαν τα καταφύγια των διωγμένων, μα και πολεμόκαστρα. Το Κούγκι στο Σούλι με το Σαμουήλ, το Αρκάδι στην Κρήτη με το Γαβριήλ το μαρτυρούν.

• Το Κρυφό Σχολειό άνοιγε τα μάτια στα σκλαβόπουλα και οι λόγιοι δάσκαλοι κοντά στους απλοϊκούς καλόγηρους, αναμοχλεύανε στη στάχτη του σκλαβωμένου γένους τους σπινθήρες της πνευματικής φωτιάς.

«Μη σκιάζεστε τα σκότη, η λευτεριά σαν της αυγής
το φεγγοβόλο αστέρι, της νύχτας το ξημέρωμα θα φέρει».

• Η Ελλάδα μας έχει ταχθεί από τη μοίρα της να είναι ο θεματοφύλακας της παγκόσμιας ελευθερίας και δίδαξε την ανθρωπότητα πως οι σκλάβοι γίνονται ελεύθεροι.

• Από τη φλόγα της 25ης Μαρτίου άναψε μια τεράστια φωτιά που φώτισε όχι μόνο το υπόδουλο Γένος των Ελλήνων, αλλά και όλους τους υπόδουλους λαούς εκείνης της εποχής και ιδιαίτερα τους υπόδουλους της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

• Ο αγώνας του ’21 έγινε για το υψηλότερο και ιερότερο ιδανικό του ανθρώπου, δηλαδή την Ελευθερία. χωρίς αυτήν δεν αξίζει η ζωή.

• Η επανάσταση του ’21 υπήρξε μια πανενθική εξέγερση, όπου πήραν μέρος όλοι οι Έλληνες ανεξαρτήτως φύλου, ηλικίας, επαγγέλματος, μόρφωσης και κοινωνικής θέσης.

• Όλοι οι Έλληνες έδωσαν τα πάντα σ’ αυτόν τον υπέρτατο υπέρ πάντων αγώνα.

• Γι’ αυτούς πανηγυρίζουμε σήμερα με λαμπρότητα τα ελέη και τα τρόπαια των κατορθωμάτων τους και είμαστε υπερήφανοι.

• Σ’ αυτούς τους ήρωες, τους γνωστούς και αγνώστους, που έσπειραν το σπόρο της λευτεριάς, στρέφεται την ώρα τούτη η σκέψη μας και νιώθοντας το χρέος μας απέναντί τους γονατίζουμε νοητά μπροστά τους και τους προσφέρουμε το θυμίαμα του θαυμασμού και του σεβασμού μας.

• Όλοι εμείς οι Νεοέλληνες ας φανούμε άξιοι απόγονοι ένδοξων προγόνων και να τους υποσχεθούμε: «Πατρός τε και μητρός τε και των άλλων προγόνων απάντων, τιμιώτερον και αγιώτερον εστίν η πατρίς».

ΖΗΤΩ το Έθνος!
ΖΗΤΩ Η 25η Μαρτίου 1821!
ΖΗΤΩ η Ελευθερία!