ΟΙ ΦΘΙΩΤΕΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ ΚΑΙ ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥΣ

Γράφει ο
Θανάσης Ν. Καραγιάννης

Αριθ. 4

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΣΤΕΡΕΑΣ & ΕΥΒΟΙΑΣ ΤΟΥ ΚΚΕ

ΘΥΜΙΟΣ ΚΑΨΗΣ (ΑΝΑΠΟΔΟΣ)

Κομμουνιστής λαϊκός ηγέτης της Ρούμελης και της Εύβοιας

Εκδόσεις ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΟΧΗ, Αθήνα 2020, σχ, 0,24 Χ 0,17 εκατ., σελ. 248

Ο Θύμιος Καψής γεννήθηκε το 1922 στη Δρυμαία (Γλούνιστα), στη «Μικρή Μόσχα», όπως την αποκαλούσαν. Έδρασε ως κομμουνιστής λαϊκός ηγέτης στη Ρούμελη και στην Εύβοια κατά το χρονικό διάστημα 1942-1949, με το Ε.Α.Μ., Ε.Λ.Α.Σ. και Δ.Σ.Ε. και έδωσε με τους συντρόφους του ηρωικές μάχες για τη Λευτεριά και την Εθνική μας Ανεξαρτησία, αλλά και με το όραμα της Λαοκρατίας, ενός σταδίου πριν από τον Σοσιαλισμό/Κομμουνισμό. Ήταν, όμως, μυημένος από τα γυμνασιακά του χρόνια στην Αμφίκλεια (Δαδί), οπότε και έγινε μέλος της Ομοσπονδίας  Κομμουνιστικών Νεολαιών Ελλάδας (Ο.Κ.Ν.Ε.). Το 1942 έγινε μέλος του ΚΚΕ, ενώ αρχικά έγινε μέλος της Ενιαίας Πανελλαδικής Οργάνωσης Νέων (Ε.Π.Ο.Ν.) και στη συνέχεια Πολιτικός Επίτροπος στο 5ο Τάγμα Παρνασσίδας του Ελληνικού Λαϊκού Επαναστατικού Στρατού (Ε.Λ.Α.Σ.) και πήρε μέρος στις περισσότερες επιχειρήσεις που διεξήχθησαν το διάστημα 1943-1944 στη Φθιώτιδα-Φωκίδα και στην Αττικοβοιωτία. Διετέλεσε Καπετάνιος Τάγματος στο Ⅱ Σύνταγμα του Ε.Λ.Α.Σ. Τον Οκτώβρη του 1944 υποδέχτηκε στην απελευθερωμένη Λαμία, μαζί με άλλους, τον Πρωτοκαπετάνιο Άρη Βελουχιώτη, ενός από τους πιο μαζικούς και πιο οργανωμένους επαναστατικούς λαϊκούς στρατούς της κατεχόμενης Ευρώπης στον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο (του Ε.Λ.Α.Σ.). Κατά τον Εμφύλιο πόλεμο έδρασε με το Ανεξάρτητο Τάγμα του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας (Δ.Σ.Ε.), στην Εύβοια.

Ένα συναρπαστικό βιβλίο, το οποίο διαβάζεται απνευστί. Καταγράφονται οι ηρωικές επαναστατικές στιγμές, τα τραγικά γεγονότα, οι προδοσίες δωσίλογων, ακόμη και κάποιων ανταρτών, που λιποψύχησαν, όπως ήταν η περίπτωση του αντάρτη Ψαθά, ο οποίος δολοφόνησε στις 5 του Νοέμβρη 1949, τον Θύμιο Καψή (Ανάποδο), ενώ κοιμόταν εξουθενωμένος από τις κακουχίες μέσα στο δάσος. Ο Ψαθάς αμέσως παραδόθηκε στο στρατό για να εισπράξει τα λεφτά της επικήρυξης του Ανάποδου και να αμνηστευτεί.

Πρόκειται για ένα βιβλίο συλλογικής προσπάθειας συμπατριωτών μας μελών του ΚΚΕ, το οποίο περιγράφει με γλαφυρό και συνάμα με επιστημονικό τρόπο όλα τα ιστορικά γεγονότα που συνέβησαν την εποχή εκείνη στην περιοχή και στα οποία συμμετείχε ο ήρωας «άγιος» αγωνιστής της λευτεριάς και της εθνικής μας ανεξαρτησίας Ανάποδος, μαζί με τους πολυάριθμους ήρωες αγωνιστές της ΕΑΜικής Εθνικής Αντίστασης του Ε.Λ.Α.Σ. και του Δ.Σ.Ε., που έδωσαν και αυτοί τη ζωή τους για τα ιδανικά της Λευτεριάς, της Δικαιοσύνης, της Εθνικής Ανεξαρτησίας, της Λαοκρατίας.

Είναι άξια συγχαρητηρίων η Επιτροπή Περιοχής Ανατολικής Στερεάς & Εύβοιας του ΚΚΕ, τα μέλη της οποίας αφού μελέτησαν ένα πλήθος ιστορικών βιβλίων και μαρτυριών συναγωνιστών του Ανάποδου, συνέταξαν ένα σημαντικό ιστορικό κείμενο, το οποίο αξίζει να μελετήσουν όλοι οι Λαμιώτες και Φθιώτες για να σχηματίσουν οι περισσότεροι μια διαφορετική άποψη και αντίληψη για τα γεγονότα εκείνων των δίσεκτων χρόνων. Διότι ο αστικός αντικομμουνισμός με τη χυδαία προπαγάνδα του επικράτησε στη Δικτατορία Μεταξά, στην Κατοχή και στον Εμφύλιο Πόλεμο, με τη γεμάτη ψεύδη, συκοφαντίες, διαστροφή και παραχάραξη της ιστορικής αλήθειας, μέσα από προφορικές μαρτυρίες απ’ τον κάθε δοσίλογο παππού στον εγγονό, από δημοσιεύματα στον αστικό τύπο και στην αστική βιβλιογραφία, μέχρι σήμερα, έχουν αν μη τι άλλο, συσκοτίσει, συγχύσει, μπερδέψει το μυαλό των Νεοελλήνων και κυρίως της νεολαίας μας, η οποία δεν διδάσκεται στα σχολεία μας την ιστορική αντικειμενική αλήθεια.    

Μια είναι η λύση: η μελέτη παρόμοιων με το παρουσιαζόμενο βιβλίων[1], τα οποία είναι γραμμένα με την πλέον αντικειμενική επιστημονική μέθοδο, τον Ιστορικό Υλισμό. Δεν θα πάθουμε τίποτα, αν αφήσουμε από τα χέρια μας, για κάποιες ώρες, το κινητό και το τάμπλετ μας, αν δεν ασχοληθούμε με τα μέσα δικτύωσης και τα σήριαλ στην τηλεόραση. Όποιος αγαπήσει το βιβλίο και το διάβασμα, θα νιώσει ξεκούραση από τον καθημερινό μόχθο, ευχαρίστηση, ηδονή, πληρότητα με την απόκτηση νέων ιστορικών γνώσεων, ενώ συγχρόνως θα καλλιεργείται και θα αναπτύσσεται η κριτική του σκέψη. Είναι σημαντική η νοητική διεργασία, κατά την οποία συγκρίνουμε και αξιολογούμε αντίθετες απόψεις και διάφορα ιστορικά στοιχεία που διαβάζουμε σε βιβλία, οι συγγραφείς των οποίων έχουν διαφορετικές ιδεολογικές απόψεις και προσκομίζουν διαφορετικές πληροφορίες για τα ίδια ιστορικά γεγονότα. Η ιστορική έρευνα για την εύρεση της αντικειμενικής αλήθειας[2] ίσως απαιτεί χρόνο, και απαιτεί πάθος και πείσμα από μέρους μας. 

Αξιόλογος είναι ο 10σέλιδος Πρόλογος του βιβλίου, όπου παρέχονται ιστορικές γνώσεις για την περίοδο (1922-1949), μέσα στην οποία έδρασε ο Θύμιος Καψής. Ακολουθούν τα κεφάλαια: «Η προπολεμική δράση των κομμουνιστών στο Δαδί. Η επαφή του Ανάποδου με τις κομμουνιστικές ιδέες» και «Το βιογραφικό του Θύμιου Καψή (Ανάποδου)» και τα εισαγωγικά ενημερωτικά κεφάλαια, πριν την ανάπτυξη του κυρίου θέματος του βιβλίου: «Η Κατοχή, η ανασυγκρότηση του ΚΚΕ και η ίδρυση του ΕΑΜ», «Η ανασυγκρότηση του ΚΚΕ στη Στερεά», «Πυρήνας του ΕΑΜ στη Γλούνιστα, τη “Μικρή Μόσχα”», «1942: Χρόνια οργάνωσης των Ομάδων του ΕΑΜ», «Η ίδρυση του ΕΛΑΣ», «Η δράση της 8ης Ομάδας Παρνασσίδας του ΕΛΑΣ, στην οποία εντάχτηκε αργότερα ο Ανάποδος».

Ακολουθούν άλλα 62 κεφάλαια, μικρότερα ή μεγαλύτερα σε έκταση, των οποίων όλους τους τίτλους δεν μπορώ να αναφέρω, από έλλειψη χώρου. Ενδεικτικά αναφέρω ελάχιστους: «Σημαντικές μάχες του ΕΛΑΣ στη Ρούμελη με συμμετοχή του Ανάποδου» (σελ. 64-80), «Ο Ανάποδος συναντά τον Διαμαντή» (σελ. 111-114), «Η εμφάνιση στη Γλούνιστα και η ένταξη του Μανιά και του Πεντεδέκα στο αντάρτικο» (σελ. 117-119), «Η συγκρότηση του Δημοκρατικού Στρατού στη Στερεά, η συνάντηση με την αντάρτικη ομάδα του Νάκου Μπελλή» (σελ. 121-122), «Η ίδρυση του Αρχηγείου Ρούμελης του Δ.Σ.Ε.» (σελ. 127-132), «Ένταση των δολοφονικών οργίων και των διώξεων. Το Έκτακτο Στρατοδικείο Χαλκίδας» (σελ. 158-164), «Η μεγάλη δίκη του 1949» (σελ. 164-171) κ.ά.

Το βιβλίο περιέχει, επίσης, και ένα πλήθος από ιστορικές φωτογραφίες.